«Кел, балалар, оқылық!» Торғайда алғашқы халық мектебі осыдан 162 жыл бұрын ашылған

Ашылған күніне орай Н. Г. Иванов атындағы жалпы білім беретін мектептің оқушылары үшін бұрын осы оқу орны орналасқан жерде, бүгінде музейге айналған нысанда сабақ ұйымдастырылды.

Бұл білім ордасын қазақтың ұлы ағартушысы Ыбырай Алтынсарин ашқан болатын.

1864 жылғы 8 қаңтарда Орынбор облыстық басқармасының тапсырмасымен небәрі 22 жастағы Ыбырай Алтынсарин Торғайда (ол кезде Орынбор бекінісінде) алғашқы халық мектебін ашты. Айта кету керек, балаларды оқыту оның өз бастамасы еді, бұл жолда ол көп күш-жігер жұмсады.
Сол кезеңде қаржы да, әдістемелік құралдар да, оқулықтар да, тіпті мектеп ғимараты да болмаған.

Алтынсарин түрлі ауылдарды аралап, көмек іздеп, балаларды ғылым-білімге шақырды. Меценаттардың қолдауының арқасында ғимарат салынып, онда 14 бала оқуды бастады. Торғайдағы алғашқы зайырлы мектеп «Қара шаңырақ» деп аталды.

Даму барысын көрген кейбір ауқатты дала тұрғындарының қолдауының нәтижесінде мектеп өз жұмысын жолға қоя алды. Бұл оқу орны 1964 жылға дейін, яғни тура бір ғасыр бойы қызмет етті.

1988 жылы оның орнына Ыбырай Алтынсарин атындағы педагогикалық мемориалдық музей салынды. Ол бүгінгі күнге дейін жұмыс істеп келеді. Музейде мектеп ғимаратынан сақталған кірпіштер мен сол кездегі мектеп қоңырауларын көруге болады.

8 қаңтар күні музейде оқушыларға арналған ашық сабақ өтіп, онда мектептің тарихы мен Ыбырай Алтынсариннің өмір жолы таныстырылды.

-Біз жыл сайын осындай іс-шаралар өткіземіз, себебі бұл күн біз үшін ерекше маңызды, – дейді музей қызметкерлері. – Білімді ұрпақтан ұрпаққа жеткізу – басты міндет. Сондықтан тақырыптық экскурсиялар да ұйымдастырамыз. Алдағы уақытта тағы бір іс-шара өткізу жоспарымызда бар, уақыты кейін белгілі болады.

Экскурсия жетекшілерінің айтуынша, мұндай кездесулер балалардың шынайы қызығушылығын тудырады.

Ерекше атап өтерлігі, оқушылар бір кездері өздерінің ата-бабалары құрдас кезінде қазақ және орыс тілдерін, математика, география, тарих және өзге де пәндерді меңгерген қасиетті жерде білім алып жатыр.

Ыбырай Алтынсарин барлық қиындықтарға қарамастан, қазақ ауылдарына бейімделген жалпы білім беру мен педагог даярлау жүйесін қалыптастыра алды. Соның арқасында кең даланың балалары бүгінде білімді болып отыр.

«Торғай Жангелдин кешенді музейлері» КММ-нің ресми сайтында:

-Торғай уезінде Ыбырай Алтынсарин өзін көрнекті ұйымдастырушы, дарынды педагог, белгілі ағартушы-жазушы және ірі қоғам қайраткері ретінде танытты. Қазақ даласының тұңғыш ұстазы халқын азат әрі білімді көргісі келді. Бұл арман оның титандық еңбегінің арқасында көп жағдайда жүзеге асты, – деп атап көрсетілген.

Қазіргі жастардың қолында бар білім мен дағдыларды одан әрі дамыту, тарихты құрметтеп, оны келер ұрпаққа жеткізу маңызды міндет.

Яна ГАРЬКУША,
суреттер музей архивінен және Facebook парақшасынан алынды

Редактор

Recent Posts

Торғайлық электрик Қанат Ақышев жайлы бір үзік сыр

Еліміздің түкпір-түкпірінде қарапайым еңбегімен елдің алғысына бөленіп, ауыл өмірін алға сүйреп жүрген жандар аз емес…

16 часов ago

Айбат Әбдір облыстық патриоттар форумында марапатталды

Торғай өңірінде заң мен тәртіпті күзетіп қана қоймай, аймақтың рухани және мәдени өміріне серпін беріп…

2 дня ago

Торғайдың «кішкентай Сұлтаны»

Әнұран ойнағанда қолын жүрегіне қоятын төрт жасар патриот (далее…)

3 дня ago

Торғайда «Жыл үздіктері – 2026» анықталды

Жанкелдин ауданында балалар мерекесі қалай өтті? (далее…)

4 дня ago

Жанкелдинде 700-ден астам оқушы жазғы лагерьмен қамтылады

Жангелдин ауданында 2026 жылғы жазғы сауықтыру науқаны аясында оқушылардың демалысын ұйымдастыру жұмыстары қызу жүріп жатыр.…

4 дня ago

Қызылордадан Торғай даласына

7 баласы бар отбасы Шилі ауылының тіршілігін қалай жандандырды? (далее…)

4 дня ago

This website uses cookies.